قانون تدوين و تنقيح قوانين و مقررات كشور مصوب 1389,03,25با اصلاحات و الحاقات بعدي
فصل اول ـ كليات
ماده ۱ ـ به موجب اين قانون تدوين و تنقيح قوانين كشور به عهده معاونت قوانين مجلس شوراي اسلامي كه به اختصار معاونت ناميده مي شود به شرح مندرج در اين قانون مي باشد.
تبصره ـ اعمال وظايف اين معاونت شامل حيطه اختيارات تقنيني نمايندگان مجلس شوراي اسلامي نمي باشد.
ماده ۲ ـ كليه دستگاههاي حكومتي كه مقررات وضع مي كنند از قبيل هيأت دولت، شوراي عالي انقلاب فرهنگي، هيأت عمومي ديوان عالي كشور، هيأت عمومي ديوان عدالت اداري همچنين دستگاههايي كه مقررات آنها لزوم اجراء دارد، موظفند تمام مصوبات خود را جهت اعمال اين قانون به مجلس شوراي اسلامي ارسال نمايند.
تبصره ـ مجلس خبرگان، مجمع تشخيص مصلحت نظام، شوراي عالي امنيت ملي و شوراي نگهبان از شمول اين ماده مستثني مي باشند.
فصل دوم ـ وظايف
ماده ۳ ـ وظايف معاونت درامور تنقيح به شرح زير است:
۱ ـ تنقيح كليه قوانين كشور و اعلام قوانين معتبر و حاكم از راههاي زير:
۱ ـ ۱ ـ جمع آوري و تفكيك و طبقه بندي موضوعي قوانين كشور و تهيه و تنظيم فهرست هاي موضوعي؛ تاريخي و ساير موارد.
۲ ـ ۱ ـ تشخيص تعارضات موجود در مقررات و اعلام آن به مرجع تصويب كننده جهت اقدام قانوني.
۳ ـ ۱ ـ تشخيص مقرراتي كه موضوع آنها منتفي شده است و اعلام آنها به مرجع تصويب كننده جهت اقدام قانوني.
۴ ـ ۱ ـ تهيه پيشنهاد جهت نسخ قوانيني كه موضوع آنها منتفي يا نسخ ضمني شده و ارائه آن به هيأت رئيسه مجلس جهت طي مراحل قانوني.
۵ ـ ۱ ـ شناسايي موارد نسخ صريح شخصي و اعمال آنها در مجموعه هاي تنقيح شده و ارسال به روزنامه رسمي جهت انتشار.
۶ ـ ۱ ـ اعلام قوانين و مقررات مغاير با سياستهاي كلي نظام كه توسط مقام معظم رهبري ابلاغ شده يا مي شود به مجمع تشخيص مصلحت نظام و هيأت رئيسه مجلس جهت اطلاع و اقدام قانوني.
۷ ـ ۱ ـ تهيه شناسنامه براي كليه قوانين و مقررات كشور.
تبصره (اصلاحي 18ˏ12ˏ1389)ـ كليه دستگاههاي موضوع مواد (5) و (117) قانون مديريت خدمات كشوري مصوب 8 / 7 / 1386 و قوه قضائيه به استثناء مراجع مذكور در تبصره ماده (2) اين قانون موظفند اقدامات زير را درخصوص تنقيح قوانين و مقررات انجام دهند:
الف ـ تا پايان تيرماه 1390 كليه قوانين مرتبط با حوزه فعاليت خود را كه تا پايان سال 1389 تصويب شده است تنقيح نمايند و توسط بالاترين مقام دستگاه خود قوانين معتبر، منسوخ صريح و ضمني، قوانين معارض و مغاير با يكديگر و يا موضوع منتفي شده را به تفكيك و با ذكر دلايل آن به معاونت ارائه نمايند.
ب ـ تا پـايان مهرماه 1390 قوانيـن مربوط به حـوزه فعاليت خـود را كه بـا سياستهاي كلي ابلاغي از سوي مقام رهبري مغاير است با ذكر دلايل به معاونت اعلام نمايند.
ج ـ با همكاري معاونت حقوقي رياست جمهوري تا پايان اسفند 1390 كليه تصويب نامه ها، آيين نامه ها و دستورالعمل ها و به طور كلي مقررات مربوط به خود را تنقيح نمايند و با شناسايي موارد نسخ صريح، آنها را از مجموعه مقررات حذف و موارد نسخ ضمني، زائد، متروك و موضوع منتفي شده را مشخص و براي تنقيح به مراجع تصويب كننده ارسال كنند.
د ـ كليه دستگاههاي مشمول اين تبصره موظف به همكاري با معاونت قوانين مجلس شوراي اسلامي براي تنقيح قوانين مرتبط با حوزه فعاليت خود مي باشند و نيز معاونت و دستگاههاي مشمول مي توانند براي تنقيح قوانين و مقررات از ظرفيت كارشناسي دستگاههاي اجرائي و قضائي و همچنين اشخاص حقيقي و حقوقي غيردولتي با تمايل آنها استفاده كنند.
۲ ـ پاسخ به استعلامات هيأت رئيسه مجلس شوراي اسلامي؛ نمايندگان؛ دولت و شوراي عالي استانها.
تبصره ـ مهلت پاسخ به استعلامات در مورد طرحها و لوايح دو فوريتي بيست و چهار ساعت و يك فوريتي چهل و هشت ساعت و در موارد عادي يك هفته خواهد بود.
3 ـ تدوين شيوه نامه نگارش طرحها و لوايح بر اساس چهارچوبهاي علمي و تعريف لغات تخصصي مورد استفاده در موضوعات مختلف جهت استفاده قانوني دستگاههاي حكومتي به گونه اي كه تغيير در مراد مقنن نباشد.
4 ـ انتشار مجموعه هاي تنقيح شدة موضوعي تخصصي به صورت كتب و نسخ الكترونيكي.
۵ ـ ويراستاري مصوبات مجلس و كميسيونها قبل از تصويب نهايي بدون تغيير در مراد مقنن برابر آيين نامه داخلي مجلس.
۶ ـ اطلاع رساني قوانين.
۷ ـ شناسه گذاري (كدگذاري) قوانين و اصلاح فصول و شماره مواد آن بدون تغيير در متن آن بعد از اقدامات تنقيحي.
۸ ـ ارائه مشاوره حقوقي و تقنيني به رئيس؛ اعضاء هيأت رئيسه؛ كميسيونها و نمايندگان مجلس.
ماده 4 ـ نمايندگان مجلس شوراي اسلامي، دولت و شوراي عالي استانها قبل از تقديم طرح يا لايحه به مجلس درخصوص امور زير از معاونت استعلام مي نمايند اين استعلام مانع طي مراحل تصويب طرحها و لوايح نخواهد شد:
۱ ـ وجود قوانين متعارض يا مرتبط با طرح و لايحه پيشنهادي.
۲ ـ انطباق طرح و لايحه پيشنهادي از نظر شيوه نگارش تخصصي قوانين.
3 ـ لزوم يا عدم لزوم قانونگذاري در موضوع ياد شده.
۴ ـ انطباق طرح و لايحه با آئين نامه داخلي مجلس؛ قانون برنامه؛ سند چشم انداز؛ سياستهاي كلي نظام و اسناد بالادستي.
تبصره 1 ـ نظر معاونت در مورد طرحها و لوايح به همراه طرح يا لايحه پيشنهادي تقديم مجلس خواهد شد تا نمايندگان در جريان آن واقع شوند.
تبصره ۲ ـ چنانچه در مورد موضوعات فوق استعلام نشده باشد هيأت رئيسه نظر معاونت را استعلام مي نمايد.
ماده 5 ـ معاونت موظف است حداكثر يك سال پس از اجرائي شدن هر قانون گزارشي از نحوه اجراء و موارد ابهام، اجمال، تعارض، نقص و هرگونه ايراد اجرايي آن را به رئيس مجلس؛ دولت، شوراي عالي تنقيح و كميسيونهاي ذي ربط مجلس تقديم و پيشنهاد اصلاحي لازم براي رفع نقايص ياد شده جهت اقدامات قانوني ارائه نمايد.
ماده 6 (اصلاحي 18ˏ12ˏ1389)ـ از ابتداي سال 1391 ، چاپ و انتشار مجموعه قوانين تنها با تأييد معاونت قوانين مجلس امكانپذير است.
تبصره ـ روزنامه رسمي جمهوري اسلامي ايران از شمول اين ماده مستثني مي باشد.
ماده ۷ ـ به منظور اطلاع رساني عمومي دربارة آخرين قوانين و مقررات مصوب، پايگاه اطلاع رساني در مجلس شوراي اسلامي تشكيل مي شود اين معاونت موظف است در اسرع وقت اقدام به انتشار قوانين از طريق پايگاه اطلاع رساني مجلس نمايد.
فصل سوم ـ مسائل متفرقه
ماده ۸ ـ به منظور اجراء صحيح اين قانون شوراي عالي تنقيح قوانين مركب از اشخاص زير تشكيل مي گردد:
الف ـ رئيس مجلس شوراي اسلامي به عنوان رئيس.
ب ـ معاون حقوقي رئيس جمهور.
ج ـ يكي از معاونان رئيس قوه قضائيه.
د ـ معاونان قوانين و نظارت مجلس.
دبيرخانه شورا بر عهده معاونت مي باشد.
تصميمات شورا جنبه مشورتي براي رئيس مجلس خواهد داشت.
ماده ۹ ـ وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي و ساير وزارتخانه ها، دستگاهها و مؤسسات دولتي موظفند دو نسخه از كتب و نسخ الكترونيكي منتشر شده حقوقي و مجموعه قوانين و مقررات خود را براي معاونت ارسال نمايند.
ماده ۱۰ ـ قانون تشكيل سازمان تنقيح و تدوين قوانين و مقررات كشور مصوب ۲۹/ ۱۲/ ۱۳۵۰ و اصلاحات بعدي و آئين نامه هاي آن نسخ مي گردد.
ماده ۱۱ ـ دستورالعمل اجرائي اين قانون به تصويب رئيس مجلس مي رسد.
ماده 12 ـ اين قانون از تاريخ تصويب لازم الاجراء مي باشد.
قانون فوق مشتمل بر دوازده ماده و هفت تبصره در جلسه علني روز سه شنبه مورخ بيست و پنجم خردادماه يكهزار و سيصد و هشتاد و نه مجلس شوراي اسلامي تصويب و در تاريخ ۲ /۴/ ۱۳۸۹ به تأييد شوراي نگهبان رسيد.
رئيس مجلس شوراي اسلامي ـ علي لاريجاني

